Kate Raworth en de strijd tegen oneindige groei

Staat ons economische gedrag in dienst van groei en winst of dient het de mens en planeet? Met die vraag ging de Britse econoom Kate Raworth, onderzoeker aan het Environmental Change Institute in Oxford, aan de slag. In plaats van opgaande lijnen en stijgende grafieken ontstond een andersoortig ideaalbeeld: onze economie zou moeten functioneren volgens het model van de donut. Met behulp van videofragmenten, diverse ronde attributen en een bijzondere tafel toont Kate Raworth in VPRO Tegenlicht aan hoe onze economie fundamenteel anders kan worden gestructureerd. Mét groei, maar dan binnen de gestelde grenzen. Of is de werkelijkheid toch vierkanter? Kijken!

De noodzaak van een circulaire economie

Jaarlijks produceert Nederland zo’n 60 miljoen ton afval. Een groot deel van dat afval wordt verbrand en gestort. Bedrijven richten zich nog altijd op nieuwe grondstoffen, recycling is niet vanzelfsprekend. Begin januari vroeg staatssecretaris Sharon Dijksma van Infrastructuur en Milieu de SER onderzoek te doen naar de manier waarop Nederland een economie kan krijgen waarop we meer uitgaan van recycling: circulaire economie. Een half jaar later is het rapport er, met de veelzeggende ondertitel ‘Geen tijd te verliezen‘. De SER dringt bij het kabinet aan op een radicale omslag. “Zonder circulaire economie kunnen we straks niet leven. De grondstoffen raken op. Het kan straks gewoon niet anders. Zonder grondstoffen geen welvaart”, concludeert Ed Nijpels, voorzitter van de SER-commissie (via: Nieuwsuur).

Impact van nieuwe netwerksamenleving op duurzaamheid


Komende week geef ik een college over de impact van de nieuwe netwerksamenleving op duurzaamheid. Denk daarbij aan de toenemende glocalisering, transparantie en verschuiving van producten naar diensten. Dit college maakt deel uit van de recent gelanceerde leergang Leiderschap in Duurzaamheid van AOG School of Management.

Eén van mijn helden op het gebied van duurzaamheid is de architect Thomas Rau die met Turntoo een nieuwe manier van omgaan met producten propageert: niet gebaseerd op eigendom, maar op gebruik. “Wij hebben helemaal geen lampen nodig, wij willen licht. Hoe Philips het leveren van licht organiseert, is hun probleem.” De overheid werkt echter totaal niet mee, vindt Rau. “De overheid haalt zijn inkomsten voor een veel te groot deel uit de oude businessmodellen, dus kunnen ze die niet laten vallen” (bron: PB).

Maar wat zijn naast de bekende voorbeelden uit de software (Adobe), muziek (Spotify), film en video (Netflix), de voorbeelden uit de andere markten?
Lees verder

Marga Hoek: Zakendoen in de nieuwe economie

Marga Hoek is directeur van De Groene Zaak, een platform voor duurzame ondernemers. Op termijn is er maar één businessmodel winstgevend en dat is een duurzame aldus Hoek. Zonder al te veel in te gaan op duurzaamheid, beschrijft Marga Hoek in haar boek Zakendoen in de nieuwe economie hoe je dat kunt doen als organisatie. Dat doet ze aan de hand van zeven vensters die elk een management aandachtsgebied schetsen: klanten, productieprocessen, businessmodellen, schaalgrootte, innovatie, financiering en leiderschap.
Lees verder

De opkomst van de deeleconomie

Rise of the Sharing Economy
Vandaag in de Volkskrant een uitgebreid interview met Lauren Anderson, Chief Knowledge Officer van The Collaborative Lab over de economie van het delen. Het bezitten van spullen is uit, delen van spullen is in volgens Anderson. We zullen steeds minder naar de winkel gaan voor de spullen die we nodig hebben. We hebben spullen in overvloed en alles is te leen. Zeker met de opkomst van mobiel internet en sociale media is de drempel om spullen te lenen enorm verlaagd.

De belangstelling voor de economie van het delen, ook wel sharing economy of collaborative consumption genoemd, bestaat al lang maar heeft extra push gekregen in 2010 door de publicatie van het boek What’s Mine Is Yours: The Rise of Collaborative Consumption van Rachel Botsman, oprichter en eigenaar van The Collaborative Lab (zie ook TED.com).
Lees verder

Herman Wijffels op LowLands University 2012

Wie Wijffels de laatste jaren heeft gevolgd, weet dat hij sinds 2009 hoogleraar ‘Duurzaamheid en Maatschappelijke Verandering’ is aan de Universiteit Utrecht. Al jaren pleit Wijffels voor een andere manier van leven en werken. Gisteravond in Nieuwsuur liet hij nog weten dat niet alleen het politieke systeem failliet is, ook het financiële bestel is vastgelopen, de economie is niet meer van deze tijd, ecologisch te belastend en organisatorisch zit het “op allerlei fronten mis”, aldus Wijffels.

Wijffels heeft het in zijn college over de transformatie van het industriele tijdperk naar een nieuw periode waarin gesloten, hierarchische organisaties zich moeten omvormen naar open netwerkorganisaties. Het college van Herman Wijffels is eigenlijk een must voor iedereen!

Dit artikel is eerder verschenen op upstream.nl